Gepubliseer in Joernaal

Taalleerhersiening Gr.10 – 12

Beantwoord die volgende vrae aan die hand van die gegewe sin.

Gister het ‘n laserliggie ‘n arme seun se oë verewig en altyd beskadig.

  1. Tot watter woordsoort behoort die eerste woord van die sin?
  2. Maak ‘n betekenisvolle sin met die konnotatiewe betekenis van oë.
  3. Beklemtoon foeitog.
  4. Vorm na die analogie van liggie ‘n nuwe woord met “gewig”
  5. Beklemtoon gister korrek.
  6. Dui die gesegde van die sin aan.
  7. Identifiseer die laterale konsonante in die sin.
  8. Dui die alliterasie in die sin aan.
  9. Identifiseer en benoem die determineerder in die sin.
  10. Dui aan en benoem die hulpwerkwoord.
  11. Vorm deur middel van klinkerwisseling ‘n nuwe woord van het.
  12. Spreek jou uit oor die dubbelkonsonant in laserliggie.
  13. Is laserliggie ‘n simpleks of ‘n kompleks? Motiveer jou antwoord.
  14. Hoe is laserliggie gevorm?
  15. Wat is die funksie van die postmorfeem in arme?
  16. Gebruik die kern van laserliggie as bepaler en vorm ‘n nuwe samestelling.
  17. Maak ‘n betekenisvolle sin met die homoniem van lig.
  18. Gee die funksie van die postmorfeme in laserliggies.
  19. Dui die onderwerp aan en benoem dit volledig.
  20. Is arme ‘n byvoeglike bepaler of ‘n byvoeglike bysin? Gee ‘n rede vir jou antwoord.
  21. Brei die sin uit met ‘n byvoeglike bysin.
  22. Dui die betekenisverskil aan as seun ontrond uitgespreek word.
  23. Skryf die onderwerp neer.
  24. Wat is die betekenisverskil as se met ‘n kappie uitgespreek word?
  25. Is die deelteken in oë funksioneel? Motiveer jou antwoord.
  26. Verdeel oë lettergrepe en dui aan of die letergrepe oop of geslote is.
  27. Gee die denotatiewe betekenis van beskadig.
  28. Beoordeel die spelwyse van verewig.
  29. Gee ‘n voorbeeld van ‘n taalverskynsel in die sin en benoem dit.
  30. Skryf die sin in die direkte rede.
  31. Skryf die sin in die indirekte rede.
  32. Vorm ‘n selfstandige naamwoord van beskadig en ewig.
  33. Skryf die sin in neutrale taal.
  34. Verander die sin na die lydende vorm.
  35. Vorm ‘n spesifieke vraagsin met bogenoemde sin.
  36. Vorm ‘n persoonsnaam van: arm, beseer.
  37. Brei die sin uit met ‘n bywoordelike bepaling van plek.
  38. Watter stylfiguur is hier ter sprake? Verduidelik en gee die funksie daarvan.

Memorandum Taalleerhersiening November 2017

  1. Uitroepsin (emosie word weergegee) en stelsin. (1)
  2. Die gebruik is reg. ‘n Sin begin met ‘n hoofletter en eindig met ‘n punt.
    Die punt moet die gedagte afsluit. (3)
  3. Inversie. Dit het die voorplasing van “gister” tot gevolg om die tyd te beklemtoon. (3)
  4. Tussenwerpsel. (1)
  5. Ek kyk met nuwe oë na die saak. (Ek verstaan dit nou anders/beter). (1)
  6. Fóéitog (1)
  7. Gewiggie (1)
  8. Dit is reg /gepas. Dit hef die emosie van bejammering uit. (2)
  9. Foeitog, gister net ‘n laserliggie die arme seun se oë vir ewig en altyd beskadig! (2)
  10. gíster (1)
  11. Het beskadig (1)
  12. Oei in foeitog (1)
  13. g-allitersasie, l-alliterasie, r-alliterasie (1)
  14. ‘n: onbepaalde determineerder/lidwoord, die bepaalde determineerder/lidwoord (2)
  15. Het: hulpwerkwoord van tyd (1)
  16. Gehad/had (argaïsme) (1)
  17. Die spelling is reg. In ‘n afleiding verdubbel die konsonant na ‘n kort beklemtoonde vokaal. (2)
  18. Kompleks. Die word kan ontleed word. Dit bevat twee stamme en ‘n postmorfeem. (2)
  19. Dit is ‘n samestellende afleiding (1)
  20. Dit vorm ‘n attributiewe adjektief/byvoeglike naamwoord (1)
  21. Ligstraal (1)
  22. Lig asseblief die stoel op sodat ek kan sien of my pen daar is. (1)
  23. -gie: vorm die verkleining, -s vorm die meervoud (2)
  24. Die seun: direkte voorwerp (1)
  25. Byvoeglike bepaling. Dit staan alleen sonder ‘n werkwoord. (2)
  26. Gister het ‘n laserliggie die arme seun, wat daar sit, se oë vir altyd en ewig beskadig. (1)
  27. Seën: beteken gawes wat jy onverdiend kry. Seun: is ‘n manlike kind. (2)
  28. ‘n laserliggie (1)
  29. Sê: dit dui daarop dat iemand praat. (1)
  30. Ja. Dit dui ‘n nuwe lettergreep aan en help so met die uitspraak. (1)
  31. o-e: (onthou: geen deelteken nie!) oop lettergreep, oop lettergreep (2)
  32. Seermaak (1)
  33. Dit is verkeerd gespel, want vir is ‘n losstaande voorsetsel in hierdie geval en nie die premorfeem ver- nie. (2)
  34. Vir ewig en altyd: pleonasme (2)
  35. Sy sê:” Foeitog! Gister het ‘n…”(direk =plus 4 nuwe leestekens) (2)
  36. Sy het bejammerend gesê dat ‘n laserliggie die vorige dag die arme seun se oë vir ewig en altyd beskadig het. (Indirek = minus 4 leestekens!!!) (1)
  37. Beskadiging, ewigheid. (2)
  38. Gister het ‘n laserliggie ‘n seun se oë permanent beskadig. (1)
  39. ‘n Arme seun se oë is gister vir ewig en altyd deur ‘n laserliggie beskadig. (1)
  40. Wanneer/Wat/ Wie se (Onthou die vraagteken) (1)
  41. Armes/armlastige(s), beseerde(s) (2)
  42. Gister by die skool/in die klas/ het ‘n laserliggie die arme seun se oë … (1)
    (60)

Skrywer:

Ek is 'n afgetrede Afrikaans Huistaal onderwyseres. Ek het 22 jaar vir seniors Afrikaans onderrig - 10 jaar in EA en 12 jaar in Afrikaans Huistaal. Eerstens skryf ek gedigte en kortverhale. Verder het ek begin met die reeks: Skryfwenke vir almal. Laastens skryf ek ook vir "Die begaafde Kind" lesse en oefeninge vir Afrikaans Huistaal vir gr. 10-12 .

Laat 'n boodskap

Verskaf jou besonderhede hieronder of klik op 'n logo om in te teken:

WordPress.com Logo

Jy lewer kommentaar met jou rekening by WordPress.com. Log Out /  Verander )

Twitter picture

Jy lewer kommentaar met jou rekening by Twitter. Log Out /  Verander )

Facebook photo

Jy lewer kommentaar met jou rekening by Facebook. Log Out /  Verander )

Connecting to %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.